Thông tin Bảo vệ môi trường

Thứ Hai, ngày 25/5/2020 |

Tài liệu

Chiến lược phát triển bền vững của Việt Nam

12/05/2020 11:45:52 PM (moitruong.com.vn) Ở các nước đang phát triển tham gia Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ Xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), trong đó có Việt Nam, năng lực quản lý môi trường của các chủ thể và của nhà nước còn yếu, do nhiều yếu tố như khoa học, kỹ thuật, công nghệ, tài chính và con người, dẫn tới ảnh hưởng bất lợi tới việc thực thi chính sách môi trường và chất lượng môi trường.

Quy định môi trường tại Chương 20 của Hiệp định CPTPP bao gồm 23 điều khoản và 2 phụ lục. Điều 20.2 nêu rõ 7 mục tiêu của Chương Môi trường và các mục tiêu này có tính bổ trợ cho nhau.
 

Thứ nhất, quy định môi trường trong CPTPP hướng tới mục tiêu thúc đẩy tính tương hỗ giữa chính sách thương mại và chính sách môi trường. Chính sách thương mại và chính sách môi trường có thể tương tác theo hai hướng: “win-win” - tương hỗ, hoặc “win-lose” - mâu thuẫn. Quan hệ tương hỗ giữa hai nhóm chính sách được hiểu là chính sách thương mại, đồng thời thúc đẩy bảo vệ môi trường và ngược lại, chính sách môi trường thúc đẩy thương mại tự do.

Thứ hai, quy định môi trường trong CPTPP nhằm thúc đẩy việc bảo vệ môi trường ở mức độ cao và thực thi hiệu quả pháp luật môi trường. Đối với quy định môi trường mới, có tiểu chuẩn cao hơn và chưa được ban hành, các nước tham gia CPTPP, trong đó có Việt Nam, cam kết không chần chừ/rút lại việc ban hành các quy định này.

Thứ ba, tăng cường năng lực của các bên trong việc giải quyết các vấn đề môi trường liên quan tới thương mại, bao gồm thông qua việc hợp tác. Các vấn đề môi trường liên quan tới thương mại gồm hai nhóm chính, đó là: các biện pháp môi trường đi ngược lại mục tiêu thương mại tự do (hay các biện pháp môi trường cấu thành rào cản phi thuế quan), và các biện pháp môi trường đi ngược lại mục tiêu thương mại công bằng (hay các biện pháp môi trường mang lại lợi thế cạnh tranh không xuất phát từ năng lực cốt lõi).

Thứ tư, góp phần vào phát triển bền vững. CPTPP không đưa ra khái niệm phát triển bền vững; tuy nhiên, có thể thấy hai mục tiêu đầu tiên góp phần đảm bảo việc thực hiện mục tiêu thứ tư này. Tuy nhiên, mục tiêu này có xét tới ưu tiên/hoàn cảnh cụ thể của từng quốc gia. Sở dĩ như vậy vì CPTPP có sự tham gia của hai nhóm nước: nhóm nước phát triển và nhóm nước đang phát triển. Đối với các nước phát triển, do nền kinh tế đã phát triển ở giai đoạn cao nên khi kinh tế càng phát triển thì ô nhiễm môi trường càng giảm nhờ vào thu nhập cao dẫn tới sự sẵn có của các nguồn lực tài chính và công nghệ sạch cho bảo vệ môi trường, giảm ô nhiễm.

Thứ năm, đẩy mạnh quản lý môi trường. Ở các nước đang phát triển tham gia CPTPP, trong đó có Việt Nam, năng lực quản lý môi trường của các chủ thể và của nhà nước còn yếu, do nhiều yếu tố như khoa học, kỹ thuật, công nghệ, tài chính và con người, dẫn tới ảnh hưởng bất lợi tới việc thực thi chính sách môi trường và chất lượng môi trường.

Thứ sáu, góp phần thực hiện mục tiêu của Hiệp định CPTPP. Hai trong số các mục tiêu của Hiệp định CPTPP có liên quan trực tiếp tới Chương Môi trường, đó là mục tiêu thúc đẩy mức độ bảo vệ môi trường cao (thông qua việc thi hành hiệu quả pháp luật môi trường) và mục tiêu phát triển bền vững (thông qua chính sách và thực tiễn thương mại và môi trường tương hỗ).

Thứ bảy, khẳng định sự không phù hợp của hành vi của các nước tham gia CPTPP khi thiết lập hoặc sử dụng pháp luật môi trường và các công cụ khác để hạn chế trá hình thương mại và đầu tư.

Các nghiên cứu thực tiễn đã chứng minh tác động của thương mại tự do tới môi trường thường có tính gián tiếp, tùy thuộc vào chính sách môi trường được quốc gia thực thi có hiệu quả hay không. Là một nước đang phát triển, chính sách môi trường của Việt Nam khá thấp và thực thi còn lỏng lẻo.

Khi đã cam kết đảm bảo tính tương hỗ giữa hai nhóm chính sách, Việt Nam sẽ buộc phải thông qua và thực thi một chính sách môi trường quốc gia hiệu quả. Nói cách khác, để thực hiện mục đích này, Việt Nam cần thông qua và thực thi một chính sách môi trường đảm bảo hai điều kiện: (i) thực hiện đúng nguyên tắc “người gây ô nhiễm trả tiền” - tức là buộc nhà sản xuất phải trả đầy đủ chi phí mà xã hội phải gánh chịu do hành vi gây ô nhiễm của nhà sản xuất gây ra, và (ii) không thực thi bất kỳ chính sách môi trường nào gây méo mó thị trường, chẳng hạn như trợ cấp cho hoạt động sản xuất hàng hóa/cung ứng dịch vụ gây ô nhiễm môi trường.

Đồng thời, Việt Nam sẽ không duy trì tiêu chuẩn môi trường thấp ở trong nước và/hoặc không thực thi không hiệu quả quy định môi trường đã ban hành để giữ vững khả năng cạnh tranh bằng giá thông qua việc tiết giảm chi phí, cụ thể là chí phí tuân thủ quy định môi trường. Điều này sẽ góp phần đạt được cả ba mục tiêu cụ thể của việc bảo vệ tài nguyên và môi trường trong Chiến lược PTBV.

Xem chi tiết Bài nghiên cứu TẠI ĐÂY:

Thanh Thảo (moitruong.com.vn/TH theo Tapchicongthuong)
Share |

Các tin khác:

Nước ép hoa quả giá rẻ tràn chợ, bán cả lít vừa uống vừa lo

Nước ép hoa quả giá rẻ tràn chợ, bán cả lít vừa uống vừa lo

Nước ép ổi nguyên chất có giá siêu rẻ chỉ từ 10.000-15.000 đồng/chai, 20.000-30.000 đồng/lít đang được bán tràn ngập trên chợ mạng. Vào những ngày nắng nóng, nhiều người mua uống giải khát nên mặt hàng này rất hút khách. Xem thêm bài khác

Xem các video khác